Dolaylı Ar-Ge Teşvikleri, 2024
Ar-Ge faaliyetlerine yönelik toplam vergi teşviki 2023 yılında 59 milyar 332 milyon TL iken %78,6 artış göstererek 2024 yılında 105 milyar 977 milyon TL oldu.
Dolaylı Ar-Ge teşviklerinden yararlanan girişimler, 53 milyar 926 milyon TL ile en fazla gelir vergisi stopaj teşviki desteğinden faydalandı. Bu vergi desteğini sırasıyla 50 milyar 552 milyon TL kurumlar vergisi, 1 milyar 399 milyon TL ile gelir vergisi desteği, 99 milyon TL ile katma değer vergisi (KDV) desteği izledi.
Beyan edilen Ar-Ge harcamalarına göre sağlanan dolaylı Ar-Ge teşviklerinin %49,1’inin kurumlar vergisi, gelir vergisi ve KDV’den; %50,9’unun ise gelir vergisi stopaj desteğinden geldiği görüldü.
Dolaylı Ar-Ge teşvikleri, 2009-2024
Ar-Ge faaliyetlerine yönelik vergi teşviklerinden yararlanan girişim sayısı 10 bin 569 oldu
Ar-Ge faaliyetlerine yönelik vergi teşviklerinden yararlanan girişim sayısı 2024 yılında 10 bin 569 oldu. Teşviklerden yararlanmak için beyanname veren girişimler ana faaliyetler göre incelendiğinde ilk üç sırayı, 5 bin 548 ile bilgi ve iletişim, 2 bin 310 ile imalat sanayi ve bin 494 ile mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler aldı.
Beyan edilen harcama ve yararlanılan teşvik tutarlarında bilgi ve iletişim ilk sırada yer aldı
Girişimlerin destekten yararlanmak için beyan ettikleri Ar-Ge harcama tutarı 215 milyar 827 milyon TL olarak hesaplandı. Beyan edilen harcama tutarlarında bilgi ve iletişim %46,4 ile en büyük paya sahip olurken, bu sektörü %39,4 ile imalat sanayi, %4,6 ile mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetler izledi.
Ana faaliyeti imalat sanayi olan girişimlerde 85 milyar 56 milyon TL olan tutarın %41,1’inin motorlu kara taşıtı, treyler (römork) ve yarı treyler (yarı römork) imalatı; diğer ulaşım araçlarının imalatında, %22,8’inin bilgisayarların, elektronik ve optik ürünlerin imalatında, %10,8’inin ise elektrikli teçhizat imalatında faaliyet gösteren girişimler tarafından beyan edildiği görüldü.
Dolaylı Ar-Ge teşvikleri girişimlerin ana faaliyet alanlarına göre analiz edildiğinde, 105 milyar 977 milyon TL olan tutarın %48,4’ünün bilgi ve iletişimde, %36,3’ünün imalat sanayinde, %5,3’ünün ise mesleki, bilimsel ve teknik faaliyetlerde faaliyet gösteren girişimlere ait olduğu gözlendi.
İmalat sanayide beyan edilen Ar-Ge harcamalarının faaliyet alanlarına göre dağılımı, 2024
Küçük ve orta büyüklükteki girişimler dolaylı Ar-Ge teşviklerinin %34,3’ünden yararlandı
Dolaylı Ar-Ge teşviklerinden yararlanan girişimler büyüklük gruplarına göre ele alındığında, 10 bin 569 girişimin %87,3’ünün küçük ve orta büyüklükteki işletmeler (KOBİ) olduğu görüldü. Girişim sayısı bakımından Ar-Ge teşviklerinden yararlanan büyük ölçekli girişimlerin payı %12,7 iken bu girişimler dolaylı Ar-Ge teşviklerinin %65,7’sinden yararlandı.
KOBİ’lerin dolaylı Ar-Ge teşviklerinden yararlanma oranı %34,3 oldu. Büyüklük gruplarına göre incelendiğinde, KOBİ’lere sağlanan 36 milyar 399 milyon TL dolaylı Ar-Ge teşvik miktarının %50,8’inın orta ölçekli, %39,6’sınin küçük ölçekli ve %9,6’sınin ise mikro ölçekli girişimlere sağlandığı gözlendi.
Dolaylı Ar-Ge teşviklerinin büyüklük gruplarına göre dağılım,(%), 2024
